Burn-out symptomen, de [complete 2018 gids] én wat nu!

man met burn-out symptomen

Heb jij het je weleens afgevraagd?

Heb ik een burn-out?

Dan ben je niet de enige! Het kan lastig kan zijn te achterhalen of je inderdaad burn-out bent.

Daarom hier dé complete gids en checklist.

Om je te helpen wat de burn-out symptomen zijn, zetten we in dit artikel alle tekenen op een rij.

Ook lees je hoe burn-out herstel voor jou werkt.

Herken burn-out symptomen op tijd!

Verderop in dit artikel gaan we in op de lange rij van verschijnselen die je kunt ervaren bij een burn-out.

Checklist

Maar eerst is het goed om te starten met de wetenschappelijke benadering van het vaststellen van de stress gerelateerde ziekte. Artsen gebruiken dit om de symptomen van burn-out te onderzoeken. Het is aan te raden contact met je huisarts op te nemen wanneer je burn-out bent.

Let in ieder geval op de volgende 3 belangrijke kenmerken!

Bij een burn-out is er sprake van een gevoel van:

  1. Uitputting
  2. Gevoel buiten de werkelijkheid te staan
  3. Twijfel aan persoonlijke prestaties

Het is een kwestie van gevoel

Zoals je ziet gaat dit over jouw gevoel. Geen wonder dat het dus niet één-twee-drie te achterhalen is of je inderdaad de kenmerken van een burn-out hebt. Voor een buitenstaander, dus ook voor een arts, is het lastig in jouw gevoelsleven te kruipen.

Voor jezelf is het waarschijnlijk al moeilijk om je vinger erachter te krijgen.
Het is dus belangrijk dat je goed bij jezelf te rade gaat wat je precies ervaart.

Dit artikel helpt je hierbij.

Compleet uitgeput

Wanneer je burn-out bent, voel je je moe. Je batterij is leeg. Alle reserves heb je opgebruikt.

Dat is dus niet het soort moeheid waarbij je een nachtje goed slaapt en er weer bovenop bent. Dit soort vermoeidheid is een gevoel van totale uitputting.

Het lukt je niet om de meest simpele dingen gedaan te krijgen, omdat je er gewoonweg de puf niet meer voor hebt.

niksen en toch uitgeput

Lekker niksen dus?
Zelfs nietsdoen kan je moe maken. Wanneer je bijvoorbeeld op een terrasje zit, of alleen even een rondje door de stad loopt.

De indrukken die op je af komen van geluid en andere mensen komen extra hard bij je binnen en putten je verder uit. Dit geeft wel aan dat het iets verder gaat dan een dipje waar je na een middagje op de bank weer vanaf bent.

Geen gevoel bij je omgeving

Met een burn-out voel je je niet of veel minder verbonden met je omgeving. Je krijgt een cynische reactie op de mensen om je heen. Dat betekent dat het lastig is anderen en hun intenties te vertrouwen.

Daarnaast wordt je onverschillig over de gevolgen die jouw acties hebben. Het maakt je allemaal niet zo gek veel meer uit.

Het is alsof je buiten de werkelijkheid staat.

Niet normaal!
Dit is voor iemand met burn-out symptomen niet zijn normale staat van zijn. Voor de omgeving kan het dan ook als vreemd overkomen dat je houding verandert ten opzichte van hen.

Zelfs al realiseer je je dit, in je burn-out is het lastig om dit gevoel kwijt te raken.

Diepgewortelde onzekerheid

Een burn-out brengt veel onzekerheid met zich mee. Je hebt het gevoel de zaken niet meer goed aan te kunnen.

Op je werk presteer je bijvoorbeeld minder, wat het gevoel van onzekerheid versterkt. Ook op andere gebieden kan dit voor komen.

Je bent minder tevreden met jezelf als partner, ouder of vriend en twijfelt aan je relaties.

“Wat dóe je?”
Door de verminderde prestaties is het te verwachten dat je omgeving af en toe anders naar je gaat kijken. Deze bevestiging van jouw gevoel versterkt je twijfel.

Door die twijfel is de kans groot dat je het inderdaad niet meer klaarspeelt zoals je dat eerder deed. Je belandt in een neerwaartse spiraal.

Herkenbaar?
Blijf hier niet mee rondlopen!

Door te weten wat de symptomen van burn-out zijn, kun je sneller aan je herstel beginnen!

Goed, we weten nu wat de wetenschappelijke benadering is bij het vaststellen van een burn-out.

Hieronder vind je een checklist van de mogelijke symptomen van burn-out. Opgesteld aan de hand van ervaring van mensen met een burn-out of die overspannen zijn.

Let op!
Niet iedereen met een burn-out ervaart deze kenmerken allemaal.

Belangrijk is dat je goed bij jezelf te rade gaat hoe je gedrag en gevoel veranderd is ten opzichte van je oude, niet opgebrande zelf.

man denkend over zijn burn-out kenmerken

Zorg dat je de burn-out symptomen herkent zodat je je burn-out de baas wordt!

Pak er eens een denkbeeldige pen erbij, en zet vinkjes bij de symptomen die je herkent.

Psychische burn-out symptomen

 Onzekere gevoelens
 Weinig vertrouwen hebben
 Geïrriteerd gevoel
 Sneller kwaad en opvliegend
 Een gejaagd gevoel
 Veel piekeren
 Neerslachtig gevoel
 Gevoel van besluiteloosheid
 Verlies van concentratie
 Vergeetachtig
 Angst- en paniekgevoelens
 Machteloos gevoel

Lichamelijke burn-out symptomen

 Uitgeput zijn
 Slaapproblemen
 Duizelig zijn
 Tintelingen
 Spierpijn
 Spanning in je nek en schouders
 Hoge en snelle ademhaling
 Last van je darmen
 Een hoge hartslag
 Een te hoge bloeddruk
 Minder of geen zin in seks
 Verminderde weerstand

Burn-out symptomen gericht op je omgeving

 Verminderd inlevingsvermogen
 Minder gevoel bij je omgeving
 Met mensen omgaan kost veel energie
 Verminderd met problemen van anderen kunnen omgaan
 Onverschillig over wat er gebeurt met anderen
 Stress ervaring bij contact met mensen
 Minder in staat een ontspannen sfeer te scheppen met anderen
 Overgevoelig voor indrukken en prikkels

Burn-out symptomen gericht op werk

 Uitgeput door werk
 Geen geduld op je werk
 Opzien tegen de werkdag
 Gevoel dat het werk je opbreekt
 Gevoel geen positieve invloed op mensen te hebben met werk
 Ongevoeliger voor mensen door werk
 Onverschillig door het werk
 Gefrustreerd door werk
 Gevoel te hard te werken
 Emotionele problemen in het werk
 Verantwoordelijkheidsgevoel voor problemen van anderen op het werk
 Minder in staat effectief te werken
 Minder het gevoel dingen te bereiken die de moeite waard zijn

En? Heb je wat ‘checks’ bij de kenmerken kunnen zetten?

Herken je een flink deel van deze burn-out symptomen bij jezelf? En heb je deze klachten al langer dan een flink aantal weken of maanden?

Dan moet je de optie open houden dat je inderdaad burn-out bent.

Geen leuke conclusie
Maar gelukkig is het (h)erkennen van het probleem wel de eerste stap richting herstel van je burn-out symptomen.

Mail mij direct deze [printbare] “Checklist: Burn-out symptomen + Energievreters”, zodat ik deze op mijn tempo kan voelen en kan invullen.

 

Hoe ervaren anderen dit? Een verhaal uit de praktijk:

vrouw met burn-out verledenSuzanne (31): In mijn omgeving had ik heel veel mensen met burn-out verschijnselen. Een handvol vriendinnen had zelfs langere tijd thuis gezeten door de gevolgen van stress.
Ik wist dus redelijk wat het inhield, een burn-out. En ik had heel erg het gevoel dat het mij nooit zou overkomen.
Not!
Op mijn werk kwam ik in een situatie waarin ik mijzelf volledig eigenaar had gemaakt had van een project. Ik voelde me oververantwoordelijk en nam mijn werk steeds vaker mee naar huis. Eerst alleen figuurlijk, maar later ook letterlijk. Van slapen kwam het eigenlijk ook bijna niet meer.

Hoe moe ik ook was, de stoot adrenaline die door mijn lijf jaagde, maakte het slapen lastig.
Ja hoor!
Daar kwamen de tranen. Ik herinner me goed hoe ik met lood in mijn schoenen richting kantoor ging. Vechtend tegen de tranen in de trein. Eenmaal op kantoor hoefde ik maar de kleinste tegenslag te hebben en ik barstte in tranen uit.

Op een dag zat ik met natte ogen trillend achter mijn computer. Volledig in paniek omdat het geluid van mijn telefoon niet meer werkte. Een tikkeltje overdreven reactie, realiseer ik me nu.

Genoeg is genoeg

Ik gooide de handdoek in de ring. Omdat ik me realiseerde dat ik al weken keihard werkte, maar eigenlijk heel weinig voor elkaar kreeg. Ik heb me ziek gemeld en ben naar huis gegaan.
Ik voelde me vreselijk schuldig, maar zag gewoon geen andere uitweg meer.
Op het nippertje
En dat was mijn redding. Omdat ik relatief op tijd mijn overmatige stress heb erkend, ben ik op tijd begonnen met het opladen. En dat is bij veel van mijn vrienden anders geweest. Gelukkig heb ik heb mezelf weten te redden van een traject waarbij ik maandenlang thuis zou zitten.

Mijn werk ging erg goed om met de situatie en zij hebben mij goed geholpen te re-integreren. Zo kwam ik erachter hoe waardevol het is om je probleem te delen.

Blijf er niet alleen mee zitten!
Gesprekken met HR, met mijn huisarts en met een coach hebben ervoor gezorgd dat ik er weer bovenop kwam.
Je kunt pas geholpen worden als je die hulp toelaat. En geloof me: in je eentje ermee rondlopen lost niets op. Je hebt een reset nodig om weer de oude te worden.

Door zelf de regie te pakken lukt het je om je burn-out te verslaan!

vuist maken tegen burn-out symptomen

Alleen een weekendje zonder afspraken helpt helaas niet. Jammer genoeg is zelfs een vakantie niet genoeg om weer lekker in je vel te komen zitten.

Het kan best zijn dat je je even beter voelt op het moment dat je uit de stressvolle situatie bent.

Echter, de praktijk leert dat je daarmee niet de kern van het probleem wegneemt.

Je burn-out symptomen verdwijnen misschien even een beetje. Maar op het moment dat je de confrontatie met de harde werkelijkheid weer aan moet gaan komt je stress in volle hevigheid terug.

Dus:
Ga op zoek naar hulp voor de behandeling van je burn-out klachten. Voor sommigen is dat lastig, omdat het voelt als een teken van zwakte.

Vaak hebben mensen het gevoel dat ze zelf hun problemen moeten oplossen. Maar juist dit gevoel heeft je waarschijnlijk in deze stressvolle situatie gebracht.

Ook hulp zoeken is de regie pakken!

Maak van je burn-out geen one (wo)man show!

Met hulp van een buitenstaander lukt het je om kritisch te kijken naar de oorzaken van je burn-out. Daarmee lukt het je om dit gedrag te veranderen.

Het allerbelangrijkste is dat je weer energie krijgt, zodat je de ergste uitputting de baas wordt.

Maar hoe laad je jezelf weer op met al die burn-out symptomen?

Dat is per persoon verschillend. Daar helpt een advies op maat je bij. Je moet op zoek gaan naar wat voor jou werkt.

Een belangrijk onderdeel hierbij is het uitzoeken wat je met name veel energie kost en weinig energie oplevert. Dus op welke manier jouw batterij leegloopt. Deze situaties moet je proberen te vermijden of in ieder geval sterk verminderen.

Zoek jouw energievreters!

Het eerste op je to-do-list is dus het achterhalen van jouw energievreters. Deze kunnen in veel verschillende vormen voor komen.

checklist energievreters

  • Mensen, dingen of situaties
  • Gedachten en gedragspatronen
  • Het niet bewaken van je grens

Gebruik de checklist energievreters om deze te achterhalen. Als je weet wat je energievreters zijn, neem dan gelijk actie.

Leer keuzes maken die goed voor jou zijn

We hebben het allemaal weleens…

Dat de mensen die heel dicht bij je staan je veel energie kosten. Je ouders, een collega, een goede vriend of zelfs je partner.

Bedenk goed wie de mensen zijn die jou veel energie kosten. Je mag natuurlijk energie steken in relaties, maar let er goed op of je er ook energie van kríjgt.

De balans moet goed zijn.

Stop met dr. Phillen
Merk je bijvoorbeeld dat die ene vriend met serieuze problemen vooral bij je aanklopt om zijn verhaal kwijt te kunnen?

Dan is de kans groot dat hij zich na het gesprek beter voelt, maar dat jij je helemaal leeg voelt.

Dan is dit niet het moment voor jou om het luisterend oor te zijn. Dat komt op den duur wel weer, als jij weer bent opgeladen.

Nu. Even. Niet.
Het kan ook zijn dat je altijd heel veel van gezellige feestjes hebt gehouden. Je was de ster op iedere partij. En er was geen verjaardag/borrel/festival dat je oversloeg.

Daarnaast stond je elk weekend te shinen in de kroeg of in de club.

En nu merk je ineens dat je er tegenop ziet. Je hebt geen zin in de drukte en het lawaai. Je hebt geen zin in gesprekken met vreemden.

Luister naar je gevoel!
Dwing jezelf niet om hier aan mee te doen als het niet goed voelt op het moment.

Ook hierbij geldt: waarschijnlijk krijg je hier weer zin in als je straks weer bent opgeladen, maar nu werkt het even niet voor jou.

Koppie koppie (gedachten welke niet helpen)

Soms nemen je gedachten een loopje met je.

In de meest simpele vorm kun je denken aan het tandpastadopje-probleem. Je wilt dit aankaarten bij je wederhelft. Onderweg naar huis heb je al een hele ruzie uitgevochten in je hoofd.

ruzie om tandpastadopje

Ik wist het!
Als je vervolgens de kwestie aan je geliefde voorlegt reageert deze precies zoals je verwacht had. Of toch niet?

De kans zit er ook in dat je begrip en excuses krijgt.

Het punt hierbij is: De gedachten vooraf zijn doorgaans niet constructief. Daarbij kosten ze je vaak veel energie.

Niet goed genoeg
Dit is een heel concreet voorbeeld.

Het kan ook zijn dat je gedachten op een andere manier met je aan de haal gaan.

Dat je vaak de gedachte hebt dat je niet goed genoeg bent. Niet mooi genoeg, niet slim genoeg, niet succesvol genoeg, noem maar op.

Opblazen..
Ook deze gedachten hebben, evenals het tandpastadopje, geen constructieve werking. Met een burn-out worden deze gedachten vaak te belangrijk.

Zo belangrijk dat ze je stevig aan het piekeren zetten. Je blaast ze op.

..en leeglopen
De energie die dit je dagelijks kost draagt bij aan je gevoel van uitputting.

Gedraag je! (gedragspatronen welke niet helpen)

Naast deze gedachten heb je jezelf ook een set gedragspatronen aangeleerd. Wanneer je burn-out bent is het slim om te achterhalen of deze gedragspatronen je helpen of je in de weg zitten.

Ik doe het wel!
Bepaalde gedragspatronen gaan hand in hand met de gedachten in je hoofd. Je maakt je bijvoorbeeld oververantwoordelijk voor een evenement wat je op je werk organiseert.

Dit doe je vanuit de gedachte dat je hard moet werken en dingen in je eentje moet kunnen organiseren. Daardoor trek je steeds meer taken naar jezelf toe.

Of toch niet?
Fijn voor jouw collega’s, dus die prijzen je hierom. Maar voor jou is het eigenlijk helemaal niet prettig.

Je bent blij met de complimenten en gaat hierdoor misschien nog wel harder lopen. Maar aan het eind van de rit heb je jezelf helemaal uitgewoond.

De sleutel is:

grens aangeven

Ken je grens! En bewaak die!

Zorg ervoor dat je weet waar jij anderen over jouw grens laat gaan. En nog belangrijker: waar jij over je eigen grens gaat.

Alleen zo lukt het je de energievreters aan te pakken, en kun je beginnen met het opladen van je batterij.

Stel je voor: een situatie waarin je je weer helemaal energiek en gelukkig voelt

Goed nieuws! Dit is gewoon te bereiken!

En je hoeft dit allemaal niet alleen te doen! Het is pittig om vanuit jouw situatie alles weer op een rij te krijgen.

Je bent er te moe, te gespannen en te vol gedachten voor. Hulp van een burn-out coach bij het aanpakken van je burn-out symptomen kan daarbij heel fijn zijn.

Maar begin bij het begin…

Na het (h)erkennen van je klachten is het belangrijk om direct in te grijpen.

Neem vooral contact op met je huisarts, én…

Ga door met de “Eerste Hulp bij (dreigende) Burn-Out” om verslechtering van je burn-out symptomen te voorkomen!

 

Hierin bespreek ik precies welke zaken je direct moet stoppen én starten om te beginnen met je herstel.

 

  • Hanna schreef:

    Heel herkenbaar!